Hurda Teklifleri Nasıl Karşılaştırılır? Satın Alma Kontrol Listesi

Hurda teklifleri doğru karşılaştırmak için önce teklifleri aynı zemine getirmek gerekir: aynı malzeme sınıfı, aynı birim, aynı tartım yeri, aynı kesinti yaklaşımı, aynı nakliye ve ödeme koşulu. Bu eşitleme yapılmadan en yüksek birim fiyat çoğu zaman yanıltıcıdır, çünkü fark fiyatta değil koşullarda saklıdır. Aşağıdaki kontrol listesi satın alma ekiplerinin teklifleri tek tabloda okumasına yardım etmek için hazırlandı.

Neden birim fiyat tek başına yetmez?

İki alıcı aynı bakır partisi için yakın birim fiyat verebilir. Ancak biri nakliyeyi ve yüklemeyi üstleniyor, diğeri sizden bekliyorsa; biri kendi kantarında tartıp kesinti uyguluyor, diğeri sizin kantarınızda kesintisiz tartıyorsa; biri tartım günü ödüyor, diğeri haftalar sonra ödüyorsa, eline geçen tutar bambaşka olur. Teklif karşılaştırması aslında bu koşulların karşılaştırmasıdır.

Kontrol listesi: teklifte aranacak 9 madde

1. Malzeme sınıfı aynı tanımlanmış mı?

"Bakır" diye verilen bir teklif soyma bakırı mı, yanık bakırı mı, karışık bakırı mı kapsıyor? Demirde DKP mi, ekstra mi, karışık mı? Teklifler farklı sınıf varsayımlarıyla verildiyse karşılaştırma anlamsızdır. Bakırda sınıfların nasıl ayrıldığını soyma bakır nasıl anlaşılır yazısında, demir sınıflarını ise demir hurdası türleri sayfamızda anlattık.

2. Birim aynı mı?

Kilogram ve ton fiyatları karışabilir. Tüm teklifleri tek birime çevirin ve hangi birimle karşılaştırdığınızı tabloya yazın.

3. Tartım nerede yapılacak?

Tesisinizin kantarı, alıcının kantarı veya bağımsız bir kantar. Tartımın nerede yapılacağı ve satıcının tartımda hazır bulunup bulunamayacağı teklifte açık olmalıdır.

4. Kesinti yaklaşımı ne?

Yağ, nem, toprak, plastik veya ambalaj için kesinti uygulanacak mı? Uygulanacaksa nasıl belirlenecek ve nereye yazılacak? Kesinti kuralı belirsiz bir teklif, kâğıt üzerinde yüksek görünse de tartımda düşebilir.

5. Nakliye ve yükleme kimde?

Araç, yükleme ekipmanı ve personel alıcıdan mı geliyor? Konteyner bırakılıyor mu? Bu kalemleri siz üstlenecekseniz, karşılaştırma tablosuna bunların maliyetini ayrı bir satır olarak ekleyin.

6. Ödeme ne zaman ve nasıl?

Tartım günü EFT, belirli gün vadeli veya fatura sonrası ödeme. Vadeli ödemede paranın zaman değeri ve alacak riski de hesaba girmelidir.

7. Teklif ne kadar süre geçerli?

Bakır, alüminyum ve nikel gibi borsaya bağlı malzemelerde fiyat günlük değişir. Geçerlilik süresi yazmayan bir teklif, teslim günü farklı bir fiyata dönüşebilir. Borsa fiyatının teklife nasıl yansıdığını LME bakır fiyatı nasıl takip edilir yazısında anlattık.

8. Belge düzeni yeterli mi?

Alıcı fatura düzenliyor mu, her sınıf için ayrı satır açıyor mu, kantar fişini veriyor mu? Tehlikeli atık içeren bir kalem varsa lisanslı taşıma yapabiliyor mu? Belge tarafını hurda satışında belgeler rehberinde ayrıntılı ele aldık.

9. Alım kapsamı ve miktar eşiği

Alıcı tüm lotları mı alıyor, yalnızca değerli kalemleri mi? Belirli bir miktarın altında partiyi bekletiyor mu? Değerli kalemleri seçip geri kalanı bırakan bir teklif, kalan hurdayı ayrıca satma yükünü size bırakır.

Karşılaştırma tablosu örneği

Teklifleri tek sayfada görmek için aşağıdaki gibi bir tablo kullanabilirsiniz. Fiyat sütununa teklifteki birim fiyatı, diğer sütunlara koşulları yazın:

Bu örnekte B teklifinin birim fiyatı en yüksek olsa bile, sınıf tanımı belirsiz, kesinti açık uçlu ve ödeme vadeli olduğu için gerçek getirisi belirsizdir. Belirsiz satırları alıcıya sorarak netleştirin; netleşmeyen satırlar riski gösterir.

Alıcıya sorulacak sorular

Teklif elinize ulaştığında eksik kalan konuları netleştirmek için aşağıdaki soruları kullanabilirsiniz. Yanıtları yazılı istemek, sonraki mutabakatı kolaylaştırır:

• Bu fiyat hangi sınıf tanımı için geçerli? Sınıfı değiştirecek bir durum görürseniz tartım günü nasıl ilerleyeceğiz?
• Tartımda satıcı tarafından kim bulunabilir? Fişin bir kopyasını aynı gün alabilir miyiz?
• Kesinti uygulanırsa nasıl belirlenecek ve nereye yazılacak?
• Araç ve yükleme ekipmanı ne zaman sahada olur? Bekleme olursa maliyeti kime ait?
• Ödeme tartım sonrası ne zaman ve hangi yöntemle yapılır?
• Alaşım tereddüdü olursa analiz yöntemi ne?

Bu soruların yanıtları birbirine benzeyen iki teklif arasındaki gerçek farkı ortaya çıkarır. Yanıt veremeyen veya yanıtı her soruda "duruma göre" olan bir teklif, kâğıttaki fiyatından bağımsız olarak daha yüksek risk taşır.

Karşılaştırmada sık yapılan hatalar

• Farklı tarihli teklifleri yan yana koymak: Bakırda bir haftalık fark bile borsa hareketiyle teklifi değiştirebilir. Teklifleri mümkün olduğunca aynı gün toplayın.
• Satıcıya düşen maliyetleri unutmak: Kendi forkliftinizi ve personelinizi kullanmak, kendi aracınızla taşımak birer maliyettir.
• Kesintiyi sonradan öğrenmek: Kesinti yaklaşımı teklifte yazmıyorsa, tartım günü bunu ilk kez duymak pazarlık gücünüzü azaltır.
• Değerli kalemi ayrı sormamak: Bir partide az miktarda bakır veya paslanmaz varsa, bunları demirle tek fiyata vermek yerine ayrı satır olarak fiyat isteyin.

Teklifleri eşitlemenin adımları

1. Tüm alıcılara aynı malzeme listesini, fotoğrafları ve tahmini tonajı gönderin.
2. Teklif formunu sınıf bazında satırlarla hazırlayın ve tek bir birim belirleyin.
3. Gelen teklifleri tabloya aktarın, eksik koşulları alıcıya sorun.
4. Satıcıya düşen maliyetleri (nakliye, yükleme, bekleme) ayrı satır olarak ekleyin.
5. Ödeme vadesini ve geçerlilik süresini aynı tarihe göre değerlendirin.
6. Karar verdiğiniz teklifin koşullarını sipariş veya sözleşmeye yazılı geçirin.

Tek alıcı mı, birden fazla alıcı mı?

Karşılaştırma sonunda bazen iki teklifin farklı sınıflarda öne çıktığını görürsünüz: biri demirde, diğeri bakır ve kabloda daha iyidir. Bu durumda lotları bölmek cazip görünür. Karar vermeden önce şu üç noktayı tartın:

• Saha kapasitesi: İki farklı alıcının araçları ve ekipleri aynı gün sahada çalışabilir mi? Yükleme alanı ve forklift yeterli mi?
• Belge ve takip yükü: İki alıcı, iki ayrı fatura, fiş ve mutabakat demektir. Muhasebe ve çevre kayıtlarındaki yük artar.
• Karışık kalemler: Sınıflar arasında sınırda kalan kalemler (örneğin bakır bağlantılı demir parçalar) hangi alıcıya gidecek? Bunu baştan yazmazsanız iki alıcı arasında kalırsınız.

Tekrarlı satışlarda tek alıcıyla çalışmak takip yükünü azaltır; tek seferlik büyük partilerde ise lot bazında bölmek getiriyi artırabilir.

Liste fiyatı ile teklif fiyatı arasındaki fark

Sitelerde yayımlanan fiyat tabloları piyasayı izlemek için iyi bir başlangıçtır, ancak partiye özel teklif değildir. Teklif, malzemenin gerçek durumuna, miktarına, sahanın erişimine ve tartımdaki sonuca göre şekillenir. Fiyatı etkileyen etkenlerin listesi için hurda fiyatlarını etkileyen faktörler yazısına, güncel aralıklar için demir hurda fiyatları sayfasına bakabilirsiniz.

Bizim teklifimizde neler yazar?

Teklifimizde her malzeme sınıfı ayrı satırda yer alır. Her sınıfı ayrı tartar, kantar fişini brüt, dara ve net ağırlıkla düzenleriz; alaşım tereddüdü olan kalemlerde XRF analiz yaparız. Ödeme tartımdan sonra aynı gün EFT ile ve faturalı yapılır. Genel olarak tonajlı partiler alırız; daha küçük partileri ton düzeyine ulaşana kadar biriktirmenizi isteriz, karbür, vidya ve tungsten gibi yüksek değerli hurdalarda ise küçük partileri de alırız. Kapsamı hurda alımı sayfasında anlattık.

Elinizdeki teklifleri kıyaslamak için bizden de bir teklif almak isterseniz, partinin fotoğraflarını ve yaklaşık tonajını teklif al sayfasından gönderin; aynı iş günü içinde sınıf bazında dönüş yapalım.